Giô-si-a và cuốn sách bị lãng quên

Những người thợ đang tất bật trong đền thờ. Bụi bay mù mịt, tiếng búa gõ lách cách, những đống gỗ và đá chất cao. Rồi thầy thượng tế tìm thấy một điều không ai ngờ tới. Một cuộn sách. Sách luật pháp. Một vị vua trẻ sắp nghe những lời sẽ thay đổi mọi sự.

Giô-si-a lên làm vua Giu-đa khi mới tám tuổi. Ông nội vua là Ma-na-se và cha vua là A-môn đã làm cho cả xứ đầy dẫy hình tượng, ngay cả bên trong đền thờ của Đức Giê-hô-va. Nhưng sách II Các Vua nói rằng Giô-si-a làm điều ngay thẳng, không xây qua bên hữu hay bên tả. Vào năm thứ mười tám đời vua, khi vua khoảng hai mươi sáu tuổi, Giô-si-a sai thư ký Sa-phan đến đền thờ. Số tiền dân sự đã dâng phải được giao cho thợ mộc, thợ xây và thợ hồ đang sửa chữa đền. Những người thợ ấy làm việc trung thực, nên không ai cần phải kiểm tra sổ sách của họ.

Tại đền thờ, thầy thượng tế Hinh-kia gặp Sa-phan với một tin đáng kinh ngạc. Tôi đã tìm được cuốn sách luật pháp trong nhà của Đức Giê-hô-va. Ông trao sách cho Sa-phan, và Sa-phan đọc. Rồi Sa-phan trở về cung. Ông báo cáo về công việc xây sửa trước, rồi thêm vào, như thể chỉ tiện nhắc đến: Thầy tế lễ Hinh-kia có trao cho tôi một cuốn sách. Và ông đọc lớn tiếng cho vua nghe.

Khi Giô-si-a lắng nghe, có điều gì đó vỡ òa trong lòng vua. Vua xé áo bào hoàng gia của mình. Đây là chính lời của Đức Chúa Trời, vậy mà dân của vua đã bỏ ngoài tai bao nhiêu năm nay. Giô-si-a quay sang các quan. Hãy đi cầu vấn Đức Giê-hô-va cho ta, cho dân sự, và cho cả Giu-đa, về những lời chép trong sách này. Cơn thịnh nộ của Đức Giê-hô-va hẳn lớn lắm, vì tổ phụ chúng ta đã không nghe theo những lời trong sách.

Vậy các quan đi đến nữ tiên tri Hun-đa, bà sống tại Giê-ru-sa-lem, trong khu mới của thành. Chồng bà là Sa-lum, người coi giữ kho áo xống của hoàng gia. Sứ điệp của Hun-đa thật nặng nề, nhưng cũng đầy nhân từ. Tai họa sẽ đến trên Giê-ru-sa-lem, vì dân sự đã lìa bỏ Đức Chúa Trời. Nhưng với nhà vua, bà nói thế này. Vì lòng ngươi mềm mại, và ngươi đã hạ mình xuống trước mặt Đức Giê-hô-va khi nghe những lời này, đã xé áo mình và khóc lóc trước mặt Ta, nên Ta đã nghe ngươi, Đức Giê-hô-va phán vậy. Giô-si-a sẽ được an nghỉ trong bình an, và vua sẽ không phải thấy tai họa ấy.

Giô-si-a không giữ cuốn sách cho riêng mình. Vua nhóm các trưởng lão của Giu-đa, rồi đi lên đền thờ cùng các thầy tế lễ, các tiên tri và cả dân sự, từ nhỏ đến lớn. Và vua đọc cho họ nghe mọi lời trong sách giao ước. Rồi vua đứng bên cây trụ và lập lời hứa trước mặt Đức Giê-hô-va, sẽ theo Ngài và giữ các điều răn của Ngài hết lòng hết linh hồn. Và cả dân sự đều cùng dự vào giao ước ấy.

Rồi đến một cuộc dọn dẹp lớn. Mọi thứ làm ra cho Ba-anh và các thần giả khác đều bị khiêng ra khỏi đền thờ và đốt trong cánh đồng của trũng Xết-rôn. Các miếu thờ bị phá đổ từ đầu này đến đầu kia của xứ. Rồi Giô-si-a ra lệnh. Hãy giữ lễ Vượt Qua cho Giê-hô-va Đức Chúa Trời các ngươi, như đã chép trong sách giao ước này. Sách II Các Vua nói rằng từ thời các quan xét đến nay chưa từng có lễ Vượt Qua nào như vậy. Và sách nói về Giô-si-a điều này. Trước vua chẳng có vua nào hết lòng, hết linh hồn, hết sức mình mà trở về cùng Đức Giê-hô-va như vua.

Cuốn sách Hinh-kia tìm thấy là sách gì? Kinh Thánh gọi đó là sách luật pháp và sách giao ước, và không cho nó một tên nào khác. Nhiều học giả, cả xưa lẫn nay, cho rằng đó là sách Phục Truyền Luật Lệ Ký, hoặc một dạng sơ khai của sách ấy. Họ chỉ ra rằng cuộc cải cách của Giô-si-a rất phù hợp với sách Phục Truyền: sự thờ phượng được quy về một nơi duy nhất Đức Chúa Trời chọn, việc dẹp bỏ các miếu thờ và hình tượng, một giao ước được đọc lớn tiếng cho cả dân sự nghe, và lễ Vượt Qua được giữ tại nơi đã được chọn ấy.

Câu chuyện của Giô-si-a được kể trong sách II Các Vua, chương hai mươi hai và hai mươi ba. Một vị vua đã nghe lời Đức Chúa Trời, và để lời ấy thay đổi chính mình trước, rồi mới bảo người khác thay đổi. Vậy đây là điều để bạn suy nghĩ. Khi nghe lời Đức Chúa Trời, lòng bạn có mềm mại không, và có một điều gì lời ấy có thể đang bảo bạn thay đổi?