Amri ya Kaisari

Ndani ya jumba la marumaru huko Rumi, mtu mwenye nguvu kuliko wote duniani anatia sahihi amri. Hajawahi kusikia habari za Nazareti. Hajawahi kusikia habari za Mariamu wala Yusufu. Lakini amri yake inakaribia kuwapeleka njiani kwenda Bethlehemu.

Luka anaanza habari ya kuzaliwa kwa Yesu si katika zizi, bali katika jukwaa la dunia nzima. Mfalme ni Kaisari Augusto. Jina lake halisi lilikuwa Oktavio, mrithi wa kuasiliwa wa Yulio Kaisari. Baada ya miaka ya vita vya wenyewe kwa wenyewe alikuwa mtawala pekee wa Rumi, na baraza la Seneti likampa cheo cha Augusto, maana yake yule anayeheshimiwa sana. Dola yake ilienea kutoka Hispania hadi Shamu, kutoka mipaka ya Ujerumani hadi Misri. Sarafu zilibeba sura yake. Mahekalu yalijengwa kwa heshima yake. Watu walimwita mleta amani. Na Uyahudi, nchi ndogo ya Wayahudi, ilikuwa pembe ndogo tu ya ulimwengu wake.

Luka anaandika: “Ikawa siku zile, amri ilitoka kwa Kaisari Augusto ya kwamba watu wote wa ulimwengu waandikwe.” Neno hilo linamaanisha kuandikishwa au kusajiliwa. Majina yanaandikwa, kaya zinahesabiwa, mali zinarekodiwa, ili dola ijue nani anaishi wapi, na nani anadaiwa nini. Kwa mfalme, kuandikisha watu ni suala la hesabu na fedha. Ni suala la kutawala. Augusto alitaka kujua ukubwa wa kile alichokitawala.

Luka anaongeza maelezo mafupi kuwasaidia wasomaji wake kuiweka hadithi mahali pake. Uandikishaji huu, anasema, ulikuwa wa kwanza kufanyika wakati Kirenio alipokuwa liwali wa Shamu. Shamu ilikuwa jimbo kubwa la Kirumi upande wa kaskazini, na liwali wake alikuwa mmoja wa maafisa muhimu zaidi wa mashariki. Kisha Luka anatuambia kilichotokea huko mitaani. Kila mtu alikwenda kuandikishwa, kila mmoja katika mji wake. Wazia barabara zile. Wakulima wakiacha mashamba yao. Familia zikipakia mizigo juu ya punda. Wazee wakitembea kurudi katika miji ambayo hawajaiona tangu utotoni. Vijiji vizima vikiwa vitupu na vingine vikijaa tena.

Hili ndilo jambo la ajabu ambalo Luka anataka tulione. Augusto alidhani alikuwa akiwahesabu raia wake tu. Hakujua kabisa kwamba amri yake ilikuwa ikimtumikia Mfalme aliye mkuu zaidi. Karne nyingi kabla, nabii Mika alikuwa amesema kwamba mtawala angetoka Bethlehemu, ule mji mdogo wa Daudi. Na sasa, kwa sababu ya karatasi moja ya kiserikali huko Rumi, seremala mmoja na mchumba wake mwenye mimba huko Nazareti wanalazimika kufanya safari ndefu kwenda Bethlehemu. Mtu mwenye nguvu kuliko wote duniani anasogeza vipande katika ubao wa mchezo asiouona.

Augusto aliacha maelezo yake mwenyewe kuhusu utawala wake, yanayoitwa Matendo ya Augusto wa Kimungu. Yaliwekwa juu ya nguzo za shaba nje ya kaburi lake huko Rumi, na nakala yake imebaki hadi leo kwenye ukuta wa hekalu moja huko Ankara, katika nchi ya Uturuki ya sasa. Humo, Augusto anajivuna kwamba alifanya sensa tatu za raia wa Rumi. Kuhesabu watu lilikuwa jambo alilojivunia. Wanahistoria bado wanajadili jinsi hasa uandikishaji wa Luka chini ya Kirenio unavyoendana na kumbukumbu nyingine za kale, lakini uandikishaji wa namna hii ulikuwa sehemu halisi ya maisha chini ya utawala wa Rumi.

Amri ya Kaisari iko katika Luka sura ya pili, mistari ya kwanza hadi ya tatu. Amri ya mfalme, dola nzima ikiwa safarini, na ndani yake kumefichwa Mungu akitimiza ahadi kwa mji mmoja mdogo. Basi hili hapa ni swali la kwenda nalo. Ni wapi Mungu huenda anafanya kazi kimya kimya kupitia matukio ya kawaida, hata yale yanayokuudhi, katika maisha yako?