Si Agar at ang Diyos na Nakakakita

Isang batang ina ang nakaupo sa ilalim ng mainit na langit, kasinlayo ng isang hagis ng pana mula sa kanyang anak. Ubos na ang tubig sa sisidlang balat. Hindi niya kayang panoorin ang susunod na mangyayari. Kaya ibinaling niya ang kanyang mukha, at umiyak siya. At may nakarinig.

Ipinangako ng Diyos kay Abram na magiging isang dakilang bansa ang kanyang pamilya. Pero sampung taon na ang lumipas sa Canaan, at wala pa ring anak sina Abram at Sarai. May alipin si Sarai, isang babaeng Egipcia na nagngangalang Agar. At may plano si Sarai. Hindi ako pinahintulutan ng Panginoon na magkaanak, sabi niya kay Abram. Kunin mo ang aking alipin bilang asawa. Baka sakaling magkaroon ako ng pamilya sa pamamagitan niya. Kilalang kaugalian ito sa mundong iyon. Pumayag si Abram. Hindi tinanong si Agar. O kahit paano, hindi kailanman sinabi ng kuwento na tinanong siya.

Nagdalang-tao si Agar. At may nagbago sa sambahayan. Sinasabi ng Genesis na sinimulang hamakin ni Agar si Sarai. Hinarap ni Sarai si Abram. Ikaw ang may kasalanan ng kaapihan kong ito! Umatras si Abram. Nasa iyong kamay ang iyong alipin. Gawin mo ang inaakala mong mabuti. Kaya pinagmalupitan ni Sarai si Agar, at sa sobrang lupit ay tumakas si Agar. Buntis at nag-iisa, nagtungo siya sa timog, sa ilang, sa daang patungo sa Shur, ang daang pabalik sa Egipto.

Sa tabi ng isang bukal sa ilang, natagpuan siya ng anghel ng Panginoon. At tinawag siya nito sa kanyang pangalan. Agar, alipin ni Sarai, saan ka nanggaling, at saan ka pupunta? Tumatakas ako mula sa aking among si Sarai, sagot niya. Sinabihan siya ng anghel na bumalik. At saka binigyan siya nito ng isang pangakong para sa kanya mismo. Pararamihin ko nang lubha ang iyong binhi, kaya hindi ito mabibilang. Magkakaanak ka ng isang lalaki, at tatawagin mo siyang Ismael. Ang Ismael ay nangangahulugang nakikinig ang Diyos. Sapagkat narinig ng Panginoon ang iyong pagdurusa. May ginawang kahanga-hanga si Agar. Binigyan niya ng pangalan ang Panginoon. Ikaw ang Diyos na nakakakita sa akin. Kaya tinawag ang bukal na balon ng Nabubuhay na nakakakita sa akin. Bumalik si Agar, at nagsilang siya ng isang anak na lalaki. Walumpu't anim na taong gulang si Abram, at pinangalanan niyang Ismael ang bata.

Lumipas ang mga taon. Sa wakas ay nagkaanak din si Sara, gaya ng tawag sa kanya ngayon, ng sarili niyang anak na lalaki, si Isaac. Nang awatin na si Isaac sa pagsuso, nagdaos si Abraham ng isang malaking piging. At nakita ni Sara si Ismael na tumatawa. Ang salitang Hebreo ay maaaring mangahulugang nanunuya, o naglalaro lamang, at matagal nang pinagtatalunan ng mga mambabasa kung alin. Alinman doon, hindi na nakatiis si Sara. Palayasin mo ang aliping babaeng ito at ang kanyang anak. Labis na nabagabag si Abraham. Anak din niya si Ismael. Pero sinabi sa kanya ng Diyos, Gawin mo ang sinasabi ni Sara. Kay Isaac magmumula ang iyong lahi. Pero gagawin ko ring isang bansa si Ismael, sapagkat anak mo siya. Kinaumagahan, maagang-maaga, binigyan ni Abraham si Agar ng tinapay at isang sisidlang balat na may tubig, ipinasan ito sa kanyang balikat, at pinaalis siya kasama ang bata. Naglagalag sila sa ilang ng Beerseba.

Pagkatapos ay naubos ang tubig. Inihiga ni Agar ang kanyang anak sa lilim ng isang mababang punongkahoy at umupo sa di-kalayuan. Hindi ko kayang panoorin ang pagkamatay ng bata, sabi niya, at humagulgol siya. At narinig ng Diyos ang tinig ng bata. Tinawag ng anghel ng Diyos si Agar mula sa langit. Ano ang nangyayari sa iyo, Agar? Huwag kang matakot. Narinig ng Diyos ang iyak ng bata, diyan sa kinaroroonan niya. Tumayo ka. Itayo mo siya at hawakan sa kamay, sapagkat gagawin ko siyang isang dakilang bansa. Pagkatapos ay binuksan ng Diyos ang kanyang mga mata, at nakakita siya ng isang balon ng tubig. Pinuno niya ang sisidlang balat, at pinainom niya ang kanyang anak.

At sumasama ang Diyos sa bata habang siya ay lumalaki. Nanirahan si Ismael sa ilang ng Paran at naging mahusay na mamamana, at ikinuha siya ng kanyang ina ng asawa mula sa sarili nitong bayan, ang Egipto.

Mukhang kakaiba sa atin ang plano ni Sarai, pero hindi ito pambihira sa kanyang mundo. Inilalarawan ng mga kalipunan ng batas mula sa sinaunang Mesopotamia, kabilang ang tanyag na Mga Batas ni Hammurabi, ang isang asawang babae na nagbibigay ng kanyang aliping babae sa kanyang asawa upang ang mga anak na isisilang ay maituring na anak mismo ng asawang babae. Inaasahan pa ng mga batas na iyon ang gulo kapag ang alipin, matapos magkaanak, ay nag-angking kapantay ng kanyang among babae. Sa bandang huli ng Genesis, ganito rin ang ginawa nina Raquel at Lea sa kanilang mga alipin. Kaya ang tensiyon sa tolda ni Abram ay tensiyong kilala ng maraming sambahayan.

Ang kuwento ni Agar ay nakasulat sa Genesis kabanata labing-anim, at kabanata dalawampu't isa, talata walo hanggang dalawampu't isa. Siya ay isang alipin, isang dayuhan, na dalawang beses na napalayo sa tahanan. Pero natagpuan siya ng Diyos sa tabi ng isang bukal, dininig ang kanyang anak, at binuksan ang kanyang mga mata sa isang balon. Kaya heto ang isang bagay na pag-iisipan mo. Kapag pakiramdam mo ay walang nakakakita sa iyo, ano ang kahulugan para sa iyo na malamang nakikita ka ng Diyos?