Nadhiri ya Yeftha

Jeshi lililoshinda linarudi nyumbani. Kutoka mlangoni mwa nyumba anakimbia msichana, akicheza, matari mikononi mwake, akifurahi sana kumwona baba yake. Na mara tu baba anapomwona, anayararua mavazi yake kwa huzuni. Hii ni mojawapo ya habari ngumu kuliko zote katika Biblia.

Yeftha alikulia Gileadi, upande wa mashariki wa Yordani. Alikuwa mtu hodari na shujaa. Lakini mama yake alikuwa kahaba, si mke wa baba yake, na ndugu zake wa baba mmoja walipokua, walimfukuza. Hutapata sehemu yoyote ya urithi wa jamaa yetu. Wewe ni mwana wa mwanamke mwingine. Basi Yeftha alikwenda kukaa katika nchi ya Tobu, na kundi la watu wakorofi wasiotulia likakusanyika kumzunguka. Akawa kiongozi wao, mtu wa nje asiye na kitu cha kupoteza.

Kisha Waamoni wanapigana vita na Israeli, na wazee wa Gileadi wanakata tamaa. Wanakwenda Tobu, wakiwa wanyenyekevu. Njoo uwe jemadari wetu. Yeftha anawatazama. Je, ninyi hamkunichukia na kunifukuza katika nyumba ya baba yangu? Mbona mnanijia sasa kwa kuwa mko katika shida? Hawana jibu zuri. Wanaahidi kumfanya kichwa cha Gileadi yote. Na hivyo yule aliyefukuzwa anarudi nyumbani, na kufanya makubaliano yake mbele za Bwana huko Mispa.

Yeftha anajaribu kuzungumza kabla ya kupigana. Anatuma wajumbe kwa mfalme wa Waamoni. Mfalme anadai kwamba nchi ile ni yake kwa haki. Yeftha anarudisha jibu refu la uangalifu: historia ya jinsi Israeli walivyofika pale, nchi zipi walizozitwaa na zipi walizoziacha, na jinsi kwa miaka mia tatu hakuna aliyepinga. Mimi sijakukosea. Bwana, aliye Mwamuzi, na aamue leo kati ya Israeli na Waamoni. Lakini mfalme hataki kusikiliza.

Kisha Roho wa Bwana anamjia Yeftha, naye anatoka kwenda kukabiliana na Waamoni. Na akiwa njiani, Yeftha anaweka nadhiri. Hakuna aliyemwomba. Mungu hakuitaka. Aliitamka tu.

Kama utawatia Waamoni mikononi mwangu, basi kitu chochote kitakachotoka katika milango ya nyumba yangu kunilaki nitakaporudi kwa amani kitakuwa cha Bwana, nami nitakitoa kuwa sadaka ya kuteketezwa.

Bwana anampa ushindi. Miji ishirini inatwaliwa, na Waamoni wanashindwa. Yeftha anarudi nyumbani Mispa. Na wa kwanza kutoka mlangoni, kwa matari na kucheza, ni binti yake. Mtoto wake wa pekee. Hana mwana mwingine wala binti mwingine. Anayararua mavazi yake. Ole wangu, binti yangu! Umenishusha chini kabisa. “Kwa maana nimemfumbulia BWANA kinywa changu, wala siwezi kurudi nyuma.” Naye anajibu kwa ujasiri ambao ni mzito mno kuusikia. Baba yangu, ikiwa umeweka ahadi kwa Bwana, unitendee sawasawa na ulivyoahidi, kwa kuwa Bwana amekupa ushindi juu ya adui zako. Ila uniachie miezi miwili niende milimani pamoja na rafiki zangu, nililie kwa kuwa sitaolewa kamwe.

Basi anakwenda, pamoja na rafiki zake, milimani kwa miezi miwili. Kisha anarudi kwa baba yake, naye anamtendea sawasawa na nadhiri aliyoiweka. Biblia inalisimulia kwa maneno machache, na sisi pia tutafanya hivyo. Hakuolewa kamwe. Na ikawa desturi katika Israeli kwamba kila mwaka, wasichana wa Israeli wangetoka kwa siku nne kumkumbuka binti ya Yeftha.

Wasomaji wamehangaika na mwisho huu kwa muda mrefu sana. Sheria ya Mungu inalaani vikali kuwatoa watoto kuwa dhabihu, na hakuna mahali popote katika sura hii ambapo Mungu anaiomba nadhiri hiyo au kuikubali. Wasomaji wengi, wa kale na wa leo, wanaelewa maandiko kumaanisha kwamba Yeftha kweli alimtoa binti yake dhabihu, tendo la kutisha katika kipindi cha giza katika historia ya Israeli. Wengine, wakiwemo baadhi ya wafafanuzi wa Kiyahudi wa zama za kati, wamesema kwamba badala yake aliwekwa wakfu kwa Bwana maisha yake yote na hakuolewa kamwe. Kile ambacho wote wanakubaliana ni kwamba nadhiri ile ilikuwa ya haraka bila kufikiri, na kwamba binti yake alikumbukwa na kuombolezwa, kila mwaka.

Nadhiri ya Yeftha. Utaipata habari hii katika Waamuzi, sura ya kumi na moja. Mungu alikuwa amekwisha kumpa Yeftha Roho wake. Hakuhitaji kujadiliana na Mungu. Lakini maneno yake yasiyopimwa yalimgharimu mtu yule mmoja aliyempenda kuliko wote. Basi hili hapa ni swali la kwenda nalo. Ni wapi unajaribiwa kuweka ahadi kubwa au mapatano ya haraka na Mungu, wakati anachotaka ni tumaini lako?