Giô-na chạy trốn

Con tàu rên xiết. Sóng đập ầm ầm lên boong. Các thủy thủ đang quăng hàng hóa xuống biển và kêu la với các thần của họ. Và dưới khoang tàu, giữa tất cả những điều ấy, có một người đang ngủ say.

Tên ông là Giô-na, một tiên tri của Y-sơ-ra-ên. Một ngày kia, Đức Chúa Trời phán với ông: “Hãy chổi dậy, đi đến thành lớn Ni-ni-ve, và kêu la nghịch cùng nó, vì tội ác chúng nó đã lên thấu trước mặt Ta.” Ni-ni-ve là một thành của A-si-ri, đế quốc đáng sợ nhất thời bấy giờ, và là kẻ thù của Y-sơ-ra-ên. Giô-na chổi dậy. Ông xuống hải cảng Gia-phô. Ông mua vé tàu. Đi Ta-rê-si. Gần như xa nhất về phía ngược lại mà một con tàu có thể đưa ông đến.

Ra đến biển khơi, Đức Chúa Trời khiến một trận gió lớn nổi lên. Cơn bão dữ dội đến nỗi con tàu sắp vỡ tan. Viên thuyền trưởng thấy Giô-na đang ngủ thì lay ông dậy: “Sao ngươi ngủ được? Hãy dậy mà kêu cầu Đức Chúa Trời ngươi!” Các thủy thủ bắt thăm để xem ai gây ra tai họa, và thăm trúng nhằm Giô-na. Ông nói thật với họ: “Tôi kính sợ Đức Giê-hô-va, là Đức Chúa Trời trên trời, Đấng đã làm nên biển và đất khô. Tôi đang trốn khỏi mặt Ngài. Hãy ném tôi xuống biển, thì biển sẽ yên lặng.” Họ không muốn làm vậy. Họ ra sức chèo vào bờ. Nhưng bão càng thêm dữ. Cuối cùng, họ cầu xin sự thương xót, rồi nâng Giô-na lên và ném xuống biển. Và biển lặng yên.

Giô-na chìm xuống. Rong rêu quấn quanh đầu ông. Rồi một vật khổng lồ trồi lên từ vực sâu. Đức Chúa Trời đã sắm sẵn một con cá lớn, và nó nuốt trọn Giô-na. Suốt ba ngày ba đêm, ông ở trong bụng cá. Và ở đó, trong bóng tối, Giô-na cầu nguyện. Ông nhớ lại mình đã kêu cầu từ nơi sâu thẳm và Đức Chúa Trời đã nghe ông. Ông kết thúc bằng một lời hứa và một tiếng reo: “Sự cứu rỗi đến từ Đức Giê-hô-va!” Rồi Đức Chúa Trời phán với con cá, và nó mửa Giô-na ra trên đất khô.

Đức Chúa Trời phán với Giô-na lần thứ hai. Vẫn sứ điệp ấy. Lần này Giô-na đi. Ni-ni-ve rất rộng lớn, đi ngang qua mất ba ngày đường. Giô-na đi vào thành một ngày đường rồi kêu lên: “Còn bốn mươi ngày nữa, Ni-ni-ve sẽ bị đổ xuống!” Chỉ có vậy. Một câu ngắn ngủi. Trong tiếng Hê-bơ-rơ, chỉ vỏn vẹn năm chữ. Và cả thành tin Đức Chúa Trời. Dân chúng mặc áo bao gai, từ người lớn nhất đến kẻ nhỏ nhất. Tin ấy đến tai nhà vua. Vua đứng dậy khỏi ngai, quấn bao gai và ngồi trong tro bụi. Vua truyền lệnh: “Mọi người phải bỏ đường lối gian ác của mình. Biết đâu Đức Chúa Trời sẽ đổi ý.” Đức Chúa Trời thấy việc họ làm. Và Ngài thương xót. Tai họa đã không giáng xuống.

Bạn có thể nghĩ Giô-na sẽ vui mừng lắm. Không, ông giận dữ. Ông thưa với Đức Chúa Trời: “Chính vì vậy mà tôi đã chạy trốn. Tôi biết Ngài là Đức Chúa Trời nhân từ, hay thương xót, chậm giận và đầy lòng yêu thương.” Ông bỏ ra khỏi thành, ngồi xuống để xem chuyện gì sẽ xảy ra. Mặt trời nóng như thiêu. Vậy Đức Chúa Trời khiến một cây dưa mọc lên che trên đầu Giô-na cho ông có bóng mát, và Giô-na rất vui vì cây ấy. Sáng hôm sau, Đức Chúa Trời sai một con sâu. Cây dưa héo khô. Một trận gió nóng thổi đến, và Giô-na muốn chết. Rồi Đức Chúa Trời hỏi ông: “Ngươi tiếc một cây mà ngươi chẳng trồng, cũng chẳng làm cho mọc. Còn Ta, há chẳng nên thương xót Ni-ni-ve, thành lớn có hơn mười hai vạn người không biết phân biệt tay hữu và tay tả, lại có rất nhiều súc vật sao?” Và sách kết thúc ở đó. Với câu hỏi của Đức Chúa Trời còn lơ lửng trong không trung.

Để cảm được cơn giận của Giô-na, cần biết Ni-ni-ve có ý nghĩa thế nào. Thành ấy nằm bên sông Tigris, đối diện với thành phố Mosul của Iraq ngày nay. Nó trở thành kinh đô của A-si-ri, một đế quốc chinh phục các nước láng giềng một cách vô cùng tàn bạo. Cuối cùng, A-si-ri sẽ hủy diệt vương quốc phía bắc của Y-sơ-ra-ên, chính quê hương của Giô-na. Được sai đi cảnh báo Ni-ni-ve cũng giống như bị bảo phải giúp đỡ kẻ thù.

Giô-na, cơn bão, con cá và thành Ni-ni-ve. Bạn sẽ tìm thấy câu chuyện này trong sách Giô-na, từ chương một đến chương bốn. Giô-na vui mừng nhận lòng thương xót của Đức Chúa Trời cho chính mình, khi ở trong bụng cá, nhưng chẳng vui chút nào khi lòng thương xót ấy đến với những người ông không ưa. Vậy đây là câu hỏi mà sách để lại cho chúng ta. Ai là người mà bạn ít muốn Đức Chúa Trời tha thứ nhất?