Ru-tơ và Bô-ô: Người chuộc sản nghiệp

Nửa đêm trên một sân đạp lúa ngoài thành Bết-lê-hem. Mùa gặt đã xong. Một người đàn ông giật mình thức giấc trong bóng tối, và nhận ra có ai đó đang nằm dưới chân mình.

Mùa gặt lúa mạch và lúa mì đã qua. Ru-tơ, người góa phụ trẻ đến từ Mô-áp, đã mót lúa nhiều tuần trên ruộng của Bô-ô, một người bà con tử tế và được kính trọng của Na-ô-mi, mẹ chồng nàng. Và Na-ô-mi đã suy nghĩ. Con gái ta ơi, bà nói, mẹ chẳng nên tìm cho con một chốn an nghỉ, để con được yên ổn và được chăm sóc sao? Bô-ô là bà con của chúng ta. Đêm nay ông ấy sẽ sảy lúa mạch trên sân đạp lúa. Rồi bà dặn Ru-tơ phải làm gì. Hãy tắm rửa, xức dầu thơm, mặc áo đẹp nhất, rồi đi xuống sân đạp lúa. Hãy để ý chỗ ông nằm. Rồi hãy đến, giở mền dưới chân ông ra, và nằm xuống đó. Ông sẽ nói cho con biết điều con phải làm. Ru-tơ đáp giản dị: Mọi điều mẹ dặn, con sẽ làm hết.

Vậy Ru-tơ đi xuống trong bóng tối. Bô-ô ăn uống xong, lòng vui vẻ, nằm xuống ở cuối đống lúa. Ru-tơ lặng lẽ đến, giở mền dưới chân ông ra, và nằm xuống. Nửa đêm, Bô-ô cựa mình, trở mình, và kìa, có một người đàn bà nằm dưới chân ông. Ai đó? Tôi là Ru-tơ, tớ gái của ông. Xin ông lấy vạt áo ông đắp trên tớ gái ông, vì ông là người có quyền chuộc sản nghiệp. Đó là một lời xin táo bạo, nhưng cũng đầy lễ độ. Phần đông người đọc hiểu đó là một lời ngỏ ý xin kết hôn. Trước đó, Bô-ô đã cầu nguyện cho Ru-tơ được nương náu dưới cánh của Đức Chúa Trời. Trong tiếng Hê-bơ-rơ, chữ cánh cũng có thể có nghĩa là vạt áo. Ru-tơ đang xin Bô-ô trở thành lời đáp cho chính lời cầu nguyện của ông.

Bô-ô cảm động. Hỡi con gái ta, nguyện Đức Giê-hô-va ban phước cho con. Lòng nhân hậu con tỏ ra lần sau này còn lớn hơn lần trước, vì con chẳng đi theo những người trai trẻ, dầu nghèo hay giàu. Bây giờ, đừng sợ. Mọi điều con xin, ta sẽ làm cho con. Cả thành đều biết con là một người đàn bà hiền đức. Nhưng có một trở ngại. Quả thật ta là người có quyền chuộc sản nghiệp. Nhưng còn một người bà con khác gần hơn ta. Đêm nay hãy ở lại đây. Sáng mai, nếu người ấy chịu chuộc con, thì tốt. Bằng không, ta chỉ Đức Giê-hô-va hằng sống mà thề, chính ta sẽ chuộc con. Trước khi trời sáng, Ru-tơ thức dậy. Bô-ô đong sáu đấu lúa mạch đổ vào khăn choàng của nàng rồi cho nàng về nhà. Na-ô-mi nghe hết câu chuyện và mỉm cười. Hỡi con gái ta, hãy chờ xem. Người ấy sẽ chẳng nghỉ ngơi cho đến khi việc này được giải quyết xong ngay hôm nay.

Bô-ô đi thẳng lên cửa thành và ngồi xuống đó. Và kìa, chính người bà con mà ông đã nói đến đi ngang qua. Sách Ru-tơ chẳng hề cho biết tên người ấy. Bô-ô gọi đại khái như: Này anh kia! Hãy lại đây ngồi một chút. Rồi ông mời mười trưởng lão trong thành làm chứng. Na-ô-mi đang bán miếng đất vốn thuộc về Ê-li-mê-léc, bà con chúng ta, Bô-ô nói. Anh có quyền chuộc lại trước hết. Nếu anh muốn chuộc, hãy nói. Bằng không, hãy cho tôi biết, vì tôi là người kế tiếp. Tôi sẽ chuộc. Bấy giờ Bô-ô nói thêm: Ngày anh mua ruộng từ tay Na-ô-mi, anh cũng phải nhận luôn Ru-tơ, người Mô-áp, vợ góa của người đã khuất, để lưu danh người ấy trên sản nghiệp mình. Người kia vội rút lui. Vậy thì tôi không thể chuộc được. E tôi làm hại sản nghiệp của chính mình. Tôi không thể làm được. Và người cởi chiếc giày mình ra trao cho Bô-ô.

Bô-ô quay sang các trưởng lão và cả dân chúng. Ngày nay các ông làm chứng rằng tôi đã mua từ tay Na-ô-mi mọi điều thuộc về Ê-li-mê-léc và các con trai người. Tôi cũng cưới Ru-tơ, người Mô-áp, làm vợ, để danh của người đã khuất không bị mất đi. Chúng tôi làm chứng, họ đáp, và chúc phước cho ông. Nguyện Đức Giê-hô-va làm cho người đàn bà này giống như Ra-chên và Lê-a, là hai người đã cùng dựng nên nhà Y-sơ-ra-ên. Vậy Bô-ô cưới Ru-tơ, và Đức Giê-hô-va ban cho nàng một con trai. Các bà ở Bết-lê-hem vây quanh Na-ô-mi. Đáng ngợi khen Đức Giê-hô-va, vì ngày nay Ngài chẳng để bà thiếu người có quyền chuộc sản nghiệp! Đứa trẻ này sẽ làm cho đời bà được tươi mới lại và nuôi dưỡng bà lúc tuổi già. Vì dâu của bà, là người thương yêu bà, quý cho bà hơn bảy con trai. Na-ô-mi bồng đứa bé trong tay và chăm nom nó. Những người láng giềng đặt tên cho nó là Ô-bết. Ô-bết là cha của Gie-sê, và Gie-sê là cha của Đa-vít, vị vua vĩ đại nhất của Y-sơ-ra-ên. Người đàn bà đã về quê tay không, nay lại đầy đủ.

Chiếc giày chính là giấy tờ. Sách Ru-tơ dừng lại để giải thích điều đó, vì ngay vào lúc câu chuyện được chép lại, phong tục ấy đã cũ rồi. Sách nói rằng thuở xưa trong Y-sơ-ra-ên, khi người ta giải quyết một việc chuộc hay đổi sản nghiệp, một người cởi giày mình ra mà trao cho người kia. Và mọi việc đều diễn ra tại cửa thành. Trong Y-sơ-ra-ên thời xưa, cửa thành không chỉ là một lối ra vào. Đó là nơi các trưởng lão ngồi, nơi người ta gặp gỡ, và nơi các việc buôn bán cùng các vụ kiện được giải quyết công khai, trước mặt những người làm chứng.

Ru-tơ và Bô-ô. Bạn sẽ tìm thấy câu chuyện này trong sách Ru-tơ, chương ba và chương bốn. Một góa phụ ngoại quốc, một người chuộc sản nghiệp rộng lượng, và một người bà bồng trên tay đứa bé sẽ là ông nội của vua Đa-vít. Sách Phúc Âm Ma-thi-ơ ghi tên Ru-tơ trong gia phả của Chúa Giê-xu. Vậy đây là điều để bạn suy nghĩ. Bạn đã thấy Đức Chúa Trời lặng lẽ hành động qua những việc tử tế bình thường ở đâu?