The audio for this story is being produced. You can read it below.
Mfalme anasimama kwa majivuno kumlaki nabii. Nimefanya kila kitu ambacho Bwana aliamuru. Na wakati huo huo, kutoka mahali fulani nyuma yake, kondoo analia.
Sauli alikuwa amekuwa mfalme kwa miaka kadhaa sasa. Alikuwa ameshinda vita, na alikuwa amefanya makosa. Tayari mara moja Samweli alikuwa amemwonya kwamba kukosa subira na kutotii kungemgharimu. Sasa nabii yule mzee alikuja na ujumbe mwingine, nao ulianza kwa ukumbusho. Bwana alinituma nikutie mafuta uwe mfalme. Basi sikiliza maneno ya Bwana. Agizo lilihusu Waamaleki, watu wanyang'anyi wa jangwa la kusini, taifa la kwanza kuwashambulia Israeli walipotoka Misri.
Agizo lilikuwa kali. Sauli alipaswa kuwaangamiza Waamaleki kabisa na kutochukua kitu chochote kwa ajili yake mwenyewe. Hakuna nyara. Hakuna mifugo. Hakuna kitu cha kubakizwa. Sauli alikusanya jeshi kubwa mno. Kabla hajashambulia, alituma habari kwa Wakeni, walioishi kati ya Waamaleki. Ondokeni kati yao, kwa sababu mliwatendea Israeli wema tulipotoka Misri. Basi Wakeni wakaondoka. Kisha Sauli akawashinda Waamaleki. Lakini hakufanya kile alichoambiwa. Alimwacha hai Agagi, mfalme wao. Naye na watu wakabakiza kondoo na ng'ombe walio bora, ndama walionona na wana-kondoo, kila kitu kilichokuwa kizuri. Kile tu kisichofaa kitu ndicho walichokiangamiza.
Usiku ule neno la Bwana likamjia Samweli. Najuta kwamba nilimfanya Sauli kuwa mfalme. Amegeuka asinifuate. Samweli alifadhaika sana. Alimlilia Bwana usiku kucha. Asubuhi na mapema siku iliyofuata alikwenda kumtafuta Sauli, naye akaambiwa kwamba Sauli alikuwa amekwenda Karmeli na kujisimamishia mnara huko, kwa heshima yake mwenyewe, kisha akaendelea mpaka Gilgali.
Samweli alipofika, Sauli alimsalimu kwa uchangamfu. Bwana akubariki! Nimelitekeleza agizo la Bwana. Samweli akasema, Basi ni nini huku kulia kwa kondoo masikioni mwangu, na kulia kwa ng'ombe ninakokusikia? Sauli alikuwa na jibu tayari. Askari ndio waliowaleta. Waliwabakiza walio bora ili kumtolea dhabihu Bwana Mungu wako. Waliosalia tuliwaangamiza. Yaangalie maneno hayo. Askari ndio waliofanya. Kwa ajili ya Mungu wako. Na waliosalia, sisi tuliwaangamiza. Samweli akamkatiza. Yatosha. Hapo zamani ulikuwa mdogo machoni pako mwenyewe. Je, Bwana hakukufanya kichwa cha makabila ya Israeli? Mbona hukutii? Lakini nilitii, Sauli akasema, naye akaisimulia habari ile tena.
Kisha Samweli akasema maneno ambayo habari hii inakumbukwa kwayo. Je, Bwana hupendezwa na sadaka za kuteketezwa na dhabihu kama anavyopendezwa watu wanapoitii sauti yake? “Tazama, kutii ni bora kuliko dhabihu, na kusikiliza kuliko mafuta ya kondoo waume.” Kwa kuwa Sauli alilikataa neno la Bwana, Bwana naye alikuwa amemkataa asiwe mfalme. Mwishowe Sauli akasema, Nimefanya dhambi. Niliwaogopa watu, kwa hiyo nikawasikiliza. Alimsihi Samweli arudi pamoja naye. Samweli alipogeuka kuondoka, Sauli aliushika upindo wa joho lake, nalo likararuka. Samweli akakitazama kitambaa kilichoraruka. Bwana ameurarua ufalme kutoka kwako leo, na kumpa jirani yako, aliye bora kuliko wewe. Hata wakati huo, hangaiko la Sauli lilikuwa jinsi mambo yatakavyoonekana. Uniheshimu mbele ya wazee. Samweli akarudi pamoja naye, naye Sauli akaabudu. Kisha Samweli mwenyewe akamwua Agagi, akamkata vipande vipande mbele za Bwana huko Gilgali. Akarudi nyumbani Rama, wala hakwenda kumwona Sauli tena. Lakini alimwombolezea.
Waamaleki walikuwa nani? Biblia inawakumbuka kama watu wa kuhamahama wa jangwa lililo kusini mwa Kanaani. Kitabu cha Kumbukumbu la Torati kinasema kwamba Israeli walipotoka Misri, Waamaleki waliwashambulia njiani, wakiwavamia wale waliobaki nyuma, waliozimia na waliochoka. Agizo katika sura hii lilitumia neno zito, herem, lenye maana ya kitu kilichotolewa kabisa kwa Mungu, ili mtu yeyote asipate faida kutoka kwake. Wasomaji Wayahudi na Wakristo wamehangaika kwa muda mrefu na maagizo kama hili. Kile ambacho sura yenyewe inakisisitiza ni kwamba Sauli alijibakizia nyara.
Bora kuliko dhabihu. Utaipata habari hii katika kitabu cha Samweli wa Kwanza, sura ya kumi na tano. Sauli alifanya sehemu ya kile Mungu alichoomba, kisha akayapamba yaliyobaki yaonekane kama ibada. Lakini Mungu hakuwahi kuwataka kondoo. Alitaka moyo wa Sauli. Basi hili hapa ni swali la kwenda nalo. Je, kuna jambo ambalo Mungu amekuomba ambalo umelifanya nusu tu?
Something to think about
Je, kuna jambo ambalo Mungu amekuomba ambalo umelifanya nusu tu?
Read the passage
This retelling follows 1 Samweli 15. Open your Bible and read it for yourself.
Sources for the history
- Deuteronomy 25:17–19 — Waamaleki waliwashambulia waliochoka waliobaki nyuma Israeli walipotoka Misri.
- Exodus 17:8–16 — Shambulio la Waamaleki dhidi ya Israeli huko Refidimu.
- P. Kyle McCarter Jr., I Samuel (Anchor Bible, 1980) — Ufafanuzi wa 1 Samweli 15 na agizo la kuweka wakfu kwa maangamizi (herem).
- Robert Alter, The David Story: A Translation with Commentary of 1 and 2 Samuel (1999) — Usomaji wa kifasihi wa visingizio vya Sauli na joho lililoraruka.
Narrated with Yamart Voices, original AI voices. Written and reviewed by people.