The audio for this story is being produced. You can read it below.
Anyasị n'olulu mmiri. Kamel iri akpịrị na-akpọ nkụ gbuuru ikpere n'uzuzu. Otu onye njem ike gwụrụ na-ekpe ekpere nwayọọ. Tupu ọ kpesịa ekpere ahụ, otu nwa agbọghọ si n'obodo pụta, ite mmiri dị n'ubu ya.
Ebreham emeela agadi ugbu a, Sera anwụọla. Aịzik, nwa nkwa ahụ, etoola ma ọ lụbeghị nwunye. Ya mere Ebreham kpọrọ ohu ya o tụkwasịrị obi karịa, onye na-elekọta ihe niile o nwere, mee ka ọ ṅụọ iyi siri ike. Ewerela nwunye maka nwa m site n'ụmụ ndị Kenan gbara anyị gburugburu. Laghachi n'ala nna m, n'ebe ụmụnne m nọ, chọtara Aịzik nwunye n'ebe ahụ. Ọ bụrụ na ọ jụ ịbịa ọ̀ bụ? ka ohu ahụ jụrụ. Mgbe ahụ iyi a agaghị adị gị n'olu, ka Ebreham kwuru. Ma Onyenwe anyị, Chineke nke eluigwe, ga-ezite mmụọ ozi ya ka o buru gị ụzọ.
Ohu ahụ bokwasịrị kamel iri nke Ebreham onyinye, malite ogologo njem n'ebe ugwu na n'ọwụwa anyanwụ, gaa n'obodo Nehọ n'ala dị n'etiti osimiri abụọ. O ruru n'anyasị, oge ụmụ nwaanyị obodo na-apụta ịkụ mmiri. O mere ka kamel ndị ahụ gbuo ikpere n'akụkụ olulu mmiri, o wee kpee ekpere. Onyenwe anyị, Chineke nke onyenwe m Ebreham, mee ka ihe gaziere m taa. Lee, anọ m n'akụkụ isi iyi. Ka ọ dị otu a: nwa agbọghọ m ga-asị, Biko wedata ite gị ka m ṅụọ, onye ga-azakwa, Ṅụọ, m ga-enyekwa kamel gị mmiri, ka ọ bụrụ onye ị họọrọ maka Aịzik.
Tupu o kwusịa okwu, Ribeka pụtara, ite ya dị n'ubu ya. Ọ bụ nwa nwa Nehọ, nwanne Ebreham nwoke, ọ bụ ezie na ohu ahụ amabeghị nke ahụ. O gbadatara n'isi iyi, kụjuo ite ya, rigota. Ohu ahụ gbara ọsọ zute ya. Biko, nye m obere mmiri site n'ite gị. Ṅụọ, onyenwe m, ka o kwuru, were ngwa wedata ite ahụ nye ya. Mgbe ọ ṅụsịrị, ọ sịrị, M ga-akụrụkwa kamel gị mmiri, ruo mgbe ha ṅụsịrị. Kamel iri. Chee ka mmiri ahụ ga-adị ukwuu. Ọ wụsara ite ya n'ime ọkwụ mmiri anụ, gbalaghachi n'olulu mmiri, ugboro ugboro, ruo mgbe kamel ọ bụla ṅụjuru afọ. Nwoke ahụ nọ jụụ na-ele ya, na-eche ma Onyenwe anyị emeela ka njem ya gaa nke ọma.
Mgbe kamel ndị ahụ ṅụsịrị, o wepụtara mgbaaka ọla edo na ọla aka abụọ e ji ọla edo mee. Nwa onye ka ị bụ? Ọ̀ dị ohere n'ụlọ nna gị ka anyị nọrọ abalị? Abụ m nwa Betuel, nwa Nehọ, ka o kwuru. Anyị nwere ahịhịa kpọrọ nkụ na nri anụ n'ụba, na ohere ị ga-anọ. Ohu ahụ wee hulata isi ya, kpọọ isiala n'ebe ahụ. Ngọzi dịrị Onyenwe anyị, Chineke nke onyenwe m Ebreham, onye na-akwụsịghị igosi onyenwe m obiọma na ikwesị ntụkwasị obi. Onyenwe anyị eduwola m kpọmkwem n'ụlọ ụmụnne onyenwe m.
Ribeka gbara ọsọ laa n'ụlọ kọọ akụkọ ahụ. Nwanne ya nwoke Leban hụrụ ọla edo ahụ, gbapụ ngwa ngwa. Bata, gị onye Onyenwe anyị gọziri! Ma ohu ahụ ekweghị iri nri ruo mgbe ọ kọrọ ozi o ji bịa. Ọ kọọrọ ha ihe niile: iyi ahụ, njem ahụ, ekpere ahụ, nwa agbọghọ ahụ n'olulu mmiri. Leban na Betuel zara, Ihe a si n'aka Onyenwe anyị. Lee Ribeka. Kpọrọ ya, ka ọ bụrụ nwunye nwa onyenwe gị. N'ụtụtụ echi ya, ezinụlọ ahụ rịọrọ ka ha nọnyere ya ụbọchị iri ọzọ. Ohu ahụ rịọrọ ka ọ pụọ ozugbo. Ya mere ha kpọrọ Ribeka jụọ ya. Ị ga-eso nwoke a gaa? Ọ sịrị, Aga m aga.
N'ebe ndịda dị anya, otu anyasị, Aịzik pụrụ n'ubi ichebara echiche na ikpe ekpere. O leliri anya hụ kamel na-abịa. Ribeka leliri anya kwa, hụ ya, si n'elu kamel ya rịdata. Ònye bụ nwoke ahụ na-ejekwute anyị? Ọ bụ onyenwe m, ka ohu ahụ kwuru. Ya mere o ji ákwà mkpuchi ihu ya kpuchie onwe ya. Ohu ahụ kọọrọ Aịzik ihe niile mere. Aịzik kpọbatara Ribeka n'ụlọikwuu Sera nne ya, ọ ghọọkwa nwunye ya. Jenesis kwuru n'ụzọ dị mfe, ọ hụrụ ya n'anya, e wee kasie ya obi mgbe nne ya nwụsịrị.
Olulu mmiri bụ ebe nzukọ n'ụwa oge ochie, ịkụ mmiri bụkwa ọrụ ụmụ nwaanyị na ụmụ agbọghọ, nke a na-arụ n'oge oyi anyasị, dị nnọọ ka Jenesis kwuru. Baịbụl na-alọghachi n'ụdị ihe a karịa otu ugboro. Jekọb zutere Rechel n'olulu mmiri. Mosis zutere nwaanyị ọ ga-alụ n'olulu mmiri dị na Midian. Ọkà mmụta akwụkwọ bụ Robert Alter kpọrọ nke a ụdị ihe omume a na-ahụkarị, usoro a maara nke ọma nke ndị na-agụ ya ga-amata. Ma nke Ribeka nwere ihe dị iche. Ọ bụ ya na-eme ihe. Ọ na-agba ọsọ, ọ na-akụ mmiri, ọ na-ekpebi. Kamel akpịrị na-akpọ nkụ pụrụ ịṅụ mmiri dị ukwuu, ya mere inye iri n'ime ha mmiri n'aka bụ ọtụtụ awa nke ọrụ siri ike, nke obi ọma.
Ribeka n'olulu mmiri. Ị ga-ahụ akụkọ ya n'akwụkwọ Jenesis, isi nke iri abụọ na anọ. Otu ohu kpere ekpere, tụkwasị Chineke obi na ọ ga-eduzi ya. Otu nwa agbọghọ gosiri obiọma karịa ihe onye ọ bụla rịọrọ ya, wee sị, Aga m aga. Ya mere, lee ihe ị ga-echebara echiche. Olee ebe ị ga-agafe ihe a rịọrọ gị n'izu a, naanị maka igosi obiọma?
Something to think about
Olee ebe ị ga-agafe ihe a rịọrọ gị n'izu a, naanị maka igosi obiọma?
Read the passage
This retelling follows Jenesis 24. Open your Bible and read it for yourself.
Sources for the history
- Genesis 24:11; 29:9–10; Exodus 2:15–17 — Ụmụ nwaanyị na-akụ mmiri n'anyasị; ihe omume olulu mmiri yiri ya nke Jekọb na Rechel na nke Mosis na Midian.
- Robert Alter, The Art of Biblical Narrative (1981) — Kọwara ịkwa nwaanyị n'olulu mmiri dị ka ụdị ihe omume a na-ahụkarị na Baịbụl, kọwakwa ọrụ Ribeka rụsiri ike.
- Philip J. King and Lawrence E. Stager, Life in Biblical Israel (2001) — Mmiri ndị mmadụ na-enweta na ọrụ ịkụ mmiri kwa ụbọchị n'Izrel oge ochie.
- Nahum M. Sarna, Genesis (JPS Torah Commentary, 1989) — Nkọwa Jenesis 24, gụnyere Aram-naharaim na obodo Nehọ.
Narrated with Yamart Voices, original AI voices. Written and reviewed by people.