The audio for this story is being produced. You can read it below.
Asáré kan ń fẹsẹ̀ kọ bí ó ti ń wọ ìlú Ṣílò, aṣọ rẹ̀ ti ya, erùpẹ̀ sì wà lórí rẹ̀. Gbogbo ènìyàn ló mọ ohun tí èyí túmọ̀ sí. Arúgbó kan jókòó lẹ́bàá ọ̀nà, ó ń dúró, ó ń wárìrì. Kì í ṣe nítorí àwọn ọmọkùnrin rẹ̀. Nítorí àpótí Ọlọ́run ni.
Ísírẹ́lì tún ń bá àwọn Fílístínì jagun. Àwọn ẹgbẹ́ ọmọ ogun pàdé nítòsí ibì kan tí a ń pè ní Ẹ́bẹ́nẹ́sérì, a sì ṣẹ́gun Ísírẹ́lì. Nǹkan bí ẹgbàá méjì ọmọ ogun Ísírẹ́lì ló ṣubú. Nígbà tí wọ́n padà sí ibùdó, àwọn àgbààgbà béèrè ìbéèrè tí ó tọ́. Kí ló dé tí OLÚWA fi jẹ́ kí a ṣẹ́gun wa lónìí? Ṣùgbọ́n ìdáhùn tí kò tọ́ ni wọ́n rí. Ẹ jẹ́ kí a mú àpótí májẹ̀mú wá láti Ṣílò. Bí ó bá wà pẹ̀lú wa, yóò gbà wá lọ́wọ́ àwọn ọ̀tá wa. Àpótí náà ni àmì pé Ọlọ́run wà pẹ̀lú àwọn ènìyàn rẹ̀. Ṣùgbọ́n wọ́n ń ṣe é bí òògùn ààbò. Bẹ́ẹ̀ ni wọ́n gbé àpótí náà wá, àwọn ọmọkùnrin Élì méjèèjì, Hófínì àti Fíníhásì, sì bá a wá.
Nígbà tí àpótí náà dé ibùdó, Ísírẹ́lì hó ìhó ńlá tó bẹ́ẹ̀ tí ilẹ̀ fi mì. Ní òdìkejì àfonífojì, àwọn Fílístínì gbọ́, ẹ̀rù sì bà wọ́n. Ọlọ́run kan ti wọ ibùdó wọn! Ta ni yóò gbà wá lọ́wọ́ àwọn ọlọ́run alágbára wọ̀nyí? Àwọn ọlọ́run tí ó fi oríṣiríṣi ìyọnu kọlu àwọn ará Íjíbítì nínú aginjù nìyí. Ẹ ṣe gírí, ẹ̀yin Fílístínì! Ẹ jà bí ọkùnrin, bí bẹ́ẹ̀ kọ́, ẹ ó di ẹrú àwọn Hébérù. Wọ́n sì jà. A tún ṣẹ́gun Ísírẹ́lì, ó burú ju ti àkọ́kọ́ lọ. Wọ́n gba àpótí Ọlọ́run. Àwọn ọmọkùnrin Élì méjèèjì, Hófínì àti Fíníhásì, sì kú.
Ní ọjọ́ kan náà, asáré kan láti ojú ogun dé Ṣílò. Élì ti di ẹni ọdún méjìdínlọ́gọ́rùn-ún, ojú rẹ̀ kò sì ríran mọ́. Ó jókòó lórí ìjókòó rẹ̀ lẹ́bàá ọ̀nà, ó ń ṣọ́nà, nítorí ọkàn rẹ̀ ń wárìrì fún àpótí Ọlọ́run. Ìránṣẹ́ náà sọ fún un. Ísírẹ́lì ti sá. Ọ̀pọ̀ ló ti kú. Àwọn ọmọkùnrin rẹ méjèèjì ti kú. Wọ́n sì ti gba àpótí Ọlọ́run. Nígbà tí ó dárúkọ àpótí náà, Élì ṣubú sẹ́yìn láti orí ìjókòó rẹ̀ lẹ́bàá ẹnu ibodè. Ọrùn rẹ̀ ṣẹ́, ó sì kú, nítorí ó ti darúgbó, ó sì wúwo. Aya ọmọ rẹ̀, aya Fíníhásì, ti fẹ́rẹ̀ẹ́ bímọ. Nígbà tí ó gbọ́ ìròyìn náà, ìrọbí mú un, bí ó sì ti ń kú lọ, ó sọ ọmọkùnrin rẹ̀ ní Íkábódì, orúkọ tí ó túmọ̀ sí, kò sí ògo. Ó wí pé, ògo ti kúrò ní Ísírẹ́lì, nítorí wọ́n ti gba àpótí Ọlọ́run.
Ṣùgbọ́n ìtàn náà kò tíì parí, nítorí Ọlọ́run Ísírẹ́lì kì í ṣe ẹlẹ́wọ̀n ẹnikẹ́ni. Àwọn Fílístínì gbé àpótí náà lọ sí Áṣídódì, ìlú wọn, wọ́n sì gbé e sínú tẹ́ńpìlì Dágónì, ọlọ́run wọn, lẹ́gbẹ̀ẹ́ ère rẹ̀ gan-an, bí ẹrù ìṣẹ́gun. Ní òwúrọ̀ ọjọ́ kejì, àwọn ará Áṣídódì wọlé, wò ó, Dágónì ti ṣubú dojú bolẹ̀ níwájú àpótí OLÚWA. Wọ́n gbé e nàró padà. Ní òwúrọ̀ ọjọ́ tí ó tẹ̀lé e, ó tún wà níbẹ̀, ó dojú bolẹ̀ níwájú àpótí náà. Ní àkókò yìí, orí rẹ̀ àti ọwọ́ rẹ̀ méjèèjì ti ṣẹ́ kúrò, wọ́n sì wà lórí ìloro ẹnu ọ̀nà. Nígbà náà ni ọwọ́ OLÚWA wúwo lára àwọn ará Áṣídódì. Ó fi ìyọnu kọlù wọ́n, ara wọn wú, wọ́n sì ní kókó oníròrà jákèjádò ìlú náà. Àpótí Ọlọ́run Ísírẹ́lì kò gbọ́dọ̀ dúró síhìn-ín pẹ̀lú wa! Nítorí náà wọ́n gbé e lọ sí Gátì. Ohun kan náà ṣẹlẹ̀ níbẹ̀. Lẹ́yìn náà sí Ẹ́kírónì, níbi tí àwọn ènìyàn ti kígbe pé, wọ́n ti gbé àpótí náà wá láti pa wá!
Lẹ́yìn oṣù méje, àwọn Fílístínì béèrè lọ́wọ́ àwọn àlùfáà àti àwọn aláfọ̀ṣẹ wọn ohun tí wọn yóò ṣe. Wọ́n ní, ẹ dá a padà. Ẹ fi ẹbọ ẹ̀bi ránṣẹ́: ère wúrà márùn-ún tí ó dàbí àwọn kókó náà, àti ère eku wúrà márùn-ún, ọ̀kan fún olúkúlùkù ìjòyè Fílístínì. Ẹ gbé àpótí náà ka orí kẹ̀kẹ́ tuntun, kí abo màlúù méjì tí wọ́n ṣẹ̀ṣẹ̀ bímọ, tí a kò tíì fi àjàgà sí lọ́rùn rí, máa fà á. Ẹ sé àwọn ọmọ màlúù wọn mọ́ ilé. Lẹ́yìn náà ẹ máa wò ó. Bí àwọn abo màlúù náà bá forí lé ọ̀nà tààrà lọ sí Bẹti-ṣémẹ́ṣì, ìlú Ísírẹ́lì, tí wọ́n fi ọmọ wọn sílẹ̀ sẹ́yìn, a jẹ́ pé Ọlọ́run Ísírẹ́lì ni ó mú àjálù yìí bá wa. Àwọn abo màlúù náà gbéra, wọ́n ń ké bí wọ́n ti ń lọ, wọn kò sì yà sí ọ̀tún tàbí sí òsì. Tààrà ni wọ́n gba ọ̀nà Bẹti-ṣémẹ́ṣì lọ.
Àwọn ará Bẹti-ṣémẹ́ṣì ń kórè ọkà àlìkámà ní àfonífojì. Wọ́n gbójú sókè, wọ́n rí àpótí náà tí ń bọ̀, inú wọn sì dùn jọjọ. Àwọn ọmọ Léfì gbé àpótí náà sọ̀kalẹ̀, àwọn ènìyàn sì fi àwọn abo màlúù náà rú ẹbọ sísun sí OLÚWA. Ṣùgbọ́n díẹ̀ nínú àwọn ọkùnrin Bẹti-ṣémẹ́ṣì wo inú àpótí náà, ọ̀pọ̀ nínú wọn sì kú. Ìlú náà mì tìtì. Ta ni ó lè dúró níwájú OLÚWA, Ọlọ́run mímọ́ yìí? Nítorí náà wọ́n ránṣẹ́ sí ìlú Kiriati-jéárímù, wọ́n sì gbé àpótí náà lọ síbẹ̀, láti dúró.
Ta ni Dágónì? Kì í ṣe ohun tí àwọn Fílístínì dá sílẹ̀. Àwọn wàláà àtijọ́ láti àwọn ìlú ní Síríà, bí Márì àti Úgárítì, fi hàn pé wọ́n ń sin ọlọ́run kan tí a ń pè ní Dágánì níbẹ̀ ní ọjọ́ pípẹ́ kí àwọn Fílístínì tó dé etíkun. Ó jọ pé àwọn Fílístínì gbà á gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn ọlọ́run tiwọn. Tẹ́ńpìlì rẹ̀ ní Áṣídódì sì wà fún ìgbà pípẹ́ gan-an. Ìwé Mákábì Kìíní sọ pé Jónátánì, aṣáájú àwọn Júù, ló sun ún níkẹyìn, ní ọ̀pọ̀ ọ̀rúndún lẹ́yìn ìtàn yìí.
Wọ́n gba àpótí Ọlọ́run. Ìwọ yóò rí i nínú Sámúẹ́lì Kìíní, orí kẹrin sí ìkẹfà. Ísírẹ́lì gbìyànjú láti lo Ọlọ́run bí òògùn ààbò, wọ́n sì pàdánù. Àwọn Fílístínì gbìyànjú láti pa Ọlọ́run mọ́ bí ẹrù ìṣẹ́gun, wọ́n sì rí i pé wọn kò lè ṣe é. Nítorí náà, ohun kan nìyí láti ronú lé lórí. Ṣé o máa ń ṣe Ọlọ́run bí òògùn ààbò, dípò ẹni tí o yẹ kí o mọ̀, kí o gbẹ́kẹ̀ lé, kí o sì ṣègbọràn sí?
Something to think about
Ṣé o máa ń ṣe Ọlọ́run bí òògùn ààbò, dípò ẹni tí o yẹ kí o mọ̀, kí o gbẹ́kẹ̀ lé, kí o sì ṣègbọràn sí?
Read the passage
This retelling follows Sámúẹ́lì Kìíní 4–6. Open your Bible and read it for yourself.
Sources for the history
- The Anchor Yale Bible Dictionary (1992), article “Dagon” — Dágánì tàbí Dágónì gẹ́gẹ́ bí ọlọ́run àtijọ́ ti àwọn ènìyàn Semitiki ìwọ̀ oòrùn, tí a rí orúkọ rẹ̀ ní Márì àti Úgárítì ṣáájú àkókò àwọn Fílístínì, tí àwọn Fílístínì sì ń sìn lẹ́yìn náà.
- 1 Maccabees 10:83–84 — Jónátánì sun tẹ́ńpìlì Dágónì ní Ásótù (Áṣídódì).
- P. Kyle McCarter Jr., I Samuel (Anchor Bible 8, 1980) — Àlàyé lórí Sámúẹ́lì Kìíní orí kẹrin sí ìkẹfà, ìtàn àpótí, títí kan ìṣẹ̀lẹ̀ Dágónì, ẹbọ ẹ̀bi àti ìṣòro inú ọ̀rọ̀ ẹsẹ ìkọkàndínlógún orí kẹfà.
- Judges 16:23 — Dágónì gẹ́gẹ́ bí ọlọ́run àwọn ìjòyè Fílístínì.
Narrated with Yamart Voices, original AI voices. Written and reviewed by people.